د ښاغلي ډاکټر احمدي نژاد د مبارکۍ پېغام

 

ښاغلي باراک اوباما ته د ښاغلي ډاکټر احمدي نژاد د

مبارکۍ پېغام

بسم الله الرحمن الرحيم

جناب ښاغلي باراک اوباما د امريکې ولسمشره!

په دې خاطر چې په انتخاباتو کښې د ګډون کوونکو خلقو اکثر ووټونه دې تر لاسه کړل مبارکي درته وايم. تاسو په دې پوهېږئ چې هغه فرصتونه چې د خداے پاک لخوا بندګانو ته ډالۍ کيږي ډېر زر تېرېدونکي دي او بندګان دغه فرصتونه د انسان د کمال او د ولسونو د ګټې په لاره کښې او يا خداے مۀ کړه د ولسونو په خلاف د تباهۍ او زوال په لاره کښې استعمالولې شي. اميد لرم چې تاسوجنابعالي به د يو خود پرست او ناصالح اقليت په نۀ مړېدونکو تقاضو باندې د عام ولس حقيقي ګټو، عدل او انصاف ته په ترجيح ورکولو سره له دغو فرصتونه څخه له زياتې نه زياته استفاده وکړئ او خپل نېک نوم به د تاريخ په پاڼو کښې باقي پرېږدئ.

     له تاسونه عامه توقع دا ده چې د امريکې د حکومت په کورنيو او بهرنيو سياستونو کښې د صحيح او بنيادي بدلون مطالبې ته زر تر زره  او روښانه ځواب ورکول چې د دنيا د ټولو ولسونو او د امريکې د ولس غوښتنه ده د خپل راتلونکي حکومت د پروګرامونو او اقداماتو په سر سر کښې او د هغو محور ورګرځوئ.

     له يوې خوا د امريکې خلق چې معنوي ګروهنې او مېلانات لري دا اميد او هيله لري چې د حکومت ټول توان او طاقت دې په امريکه  کښې د خلقو په خدمت، د اقتصادو د کړکېچي حالت په سمولو، د عوامو د حېثيت، روحيې او اميدونو په بيا موندلو ، د فقر او نسلي فرق په ختمولو، د بشر د کرامت، امنيت او حقوقو په احترام او عزت او د کورنيو د بنيادونو په تقويت باندې چې د الهي انبياؤ عليهم السلام له تعليماتو څخه دي  خرچ شي.

     له بلې خوا د دنيا ولسونه دا اميد او هيله لري چې په جنګ غوښتنې، نيواکګرۍ، زور وينې، فرېب ورکونې، د ملتونو په سپکاوي او بې عزتۍ او په هغوي او د نړۍ په تعلقاتو  باندې د نسلي فرق نه د ډکو او ناعادلانه روابطو په تپلو ولاړ سياستونه چې د امريکې له اکثرو واکمنانو څخه د ټولو ولسونو او اکثرو حکومتونو د کرکې او د امريکې د خلقو د حېثيت د داغدارېدو سبب شوي دي په عدل او انصاف او د انسانانو او ملتونو د حقوقو په احترام، دوستۍ او د نورو په چارو کښې په نه مداخلت ولاړ کردارونو باندې بدل شي او د امريکې د حکومت د مداخلتونو دائره د دغه هېواد تر جغرافيائي پولو پورې محدوده  شي.

      په تېره بيا د مېنځني ختيځ په حساسه سيمه کښې دا هيله کېږي چې د شپېتو کلونو د نا انصافۍ د چلند لاره د ولسونو په خاصه توګه د فلسطين، عراق او افغانستان د مظلومو ولسونو د روا حقوقو په کامله توګه د پوره کېدو په لور بدله شي.د ايران ستر، تمدن جوړوونکے او انصاف لټوونکے ولس په خاصه توګه په دې سيمه کښې په سياستونو او چلندونو کښې د بنيادي، عادلانه او حقيقي بدلونونو هرکلے کوي.

     که په الهي لاره کښې او د الهي پېغمبرانو د تعليماتو د جاري کولو په لاره قدم واخېستے شي نو اميد دے چې لوے خداے به مرسته وکړي او تر څه حده پورې به د تېرو درنو تاوانونو او نقصانونو تلافي وشي.

 له پاک ربه د ټول انسانيت او ټولو ولسونو لپاره د نېکمرغۍ، سلامتيا، سرلوړۍ او سوکالۍ او د واکمنانو او د ټولنو د چلوونکو لپاره له تېرو خلقو نه د عبرت اخېستو، د خلقو د خدمت او له هغوي سره د مهربانۍ د سلوک کونې، د ظلم ختمونې، د عدل او انصاف د قائمونې او د الهي احکامو د خيال ساتنې د فرصت غنيمت ګڼلو دعا کوم

 

 

د ښاغلي سيد حسن نصرالله غبرګون

 

د ښاغلي باراک اوباما په کاميابۍ د ښاغلي سيد حسن

نصرالله غبرګون

 

د لبنان د حزب الله غورځنګ عمومي منشي ښاغلي سيد حسن نصرالله د امريکې  په ورستيو انتخاباتو کښې د ښاغلي باراک اوباما د کامبابۍ په باره کښې وويل: زۀ د هغۀ په باره کښې له  مخکښې نه څه قضاوت نۀ شم کولې البته دومره به ووايم چې په امريکه کښې سياست له رنګ او نسل سره هيڅ تعلق نۀ لري. هغۀ وويل: دا خبره منطقي نۀ ده د ظالم او استکباري حکومت په وړاندې لاس په لاس باندې په ارامه کېږدو او د نورو رحم و کرم ته سترګې په لارې شو. مونږ ته پکار نۀ دي چې د نورو بدلونونو ته اميد ولرو،

هغۀ زياته کړه د امريکې له انتخاباتي نتيجو نه البته دا خبره ثابته شوه چې د امريکې عوامو د ريپبلکن ګوند او جارج بوش منصوبې رد کړې او د هغو د طرحو او منصوبو په ناکامۍ يې اعتراف وکړ.

سيد حسن نصرالله د نړۍ مظلومو، مستضعفو په تېره بيا مسلمانانو ته نصيحت وکړ چې په امريکه کښې د ظالم په بدلېدو باندې په خوشفهمۍ کښې مبتلا نۀ شي مونږ ته پکار دي چې انتظار کښې وشو او وګورونوے ولسمشر څه پاليسي لري؟ هغه ساعت هغه مصلحت. ځکه چې رنګ او نسل بل څه او سياست بل څه دے. هغۀ وويل کمزوري ولسونه او په کمزروۍ او وروستو پاتې کېدو باندې د خپلې رضامندۍ احساس کوي حال دا چې په نړۍ کښې مضبوط او پياوړي ولسونه په يووالي، پېوستون، اقتصادي او ثقافتي اقتدار او مضبوط حکومتي جوړښت په لرلو سره نړيوال بدلونونه تعقيبوي.

 

مورنۍ ژبه

 

مورنۍ ژبه

 

 

( اداريه )

 

بالاخره ټول ټاکنې يا انتخابات هم ترسره شول او تر يو حده  د جمهوريت لارۍ په سړک روانه شوه او تر ټولو په زړۀ پورې دا چې زمونږ په صوبه کښې چې څوک ورته سرحد صوبه وائي، څوک ورته پښتونخوا وائي، څوک ورته کوزه او لره پښتونخوا وائي او څوک هم ورته شمالي پښتونخوا وائي هم په مجموعي توګه د پښتو او پښتنو په نوم جوړ شوي ګوند يعنې عوامي نېشنل پارټۍ حکومت تر لاسه کړ. که څه هم پښتون قام د خپل بې کچه خلوص او سادګۍ په وجه تل د مذهب په شمول په مختلفو نومونو باندې د اکثرو مشرانو له لاسه دوکې خوړلي دي خو دا ځل يې له عوامي نېشنل ګوند سره د خپلو ډېرو هيلو او اميدونو په تړلو سره يو ځل بيا د پښتو او پښتونولۍ په نامه خپل ووټ استعمال کړ او د دغه ګوند مشرانو هم ورسره دا ځل د تېرو حکومتونو په شان د ډېرو مسائلو او مشکلاتو د حل کولو لوظونه او وعدې وکړې چې په دغو وعدو او لوظونو کښې د دهشت ګردۍ خاتمه، د معاشي حالت ښۀ کول او د صوبې نوم د پښتنو د پېژندګلو په نوم اېښودل په سر سر کښې دي.  

تر څو چې د دهشت ګردۍ خبره ده نو ځينې سياسي شناندي دا دهشت ګردي دا  د اسلام  په خلاف يو نړيوال سازش بولي چې پښتانۀ هم د اسلام د يوې اهمې برخې او استعاريت او استکباريت د نه منلو د مخينې په توګه په دغه سازش کښې سوزي دغه شناندي باوري دي چې  د دهشت ګردو ډلو ريموټ کنټرول او واګي هم د يو مرکزي طاقت او د دغه طافت  د برانچ آفس  په لاسو کښې ښکاري چې هر کله يې وغواړي ختمولے يې شي او چې هر کله يې وغواړي  شروع کولے يې شي. نو ځکه د دهشت ګردي خاتمه د دې صوبې د حکومت د وس کار نه بلي.

 

همدا رنګ د پاکستان د جوړېدو له وخت نه د تېر حکومت تر وخته پورې ټولو حکومتونو د غربت  د ختمولو،  خلقو ته د روټۍ کپړې او مکان ورکولو، د ګرانۍ ختمولو او د معاشي نظام د ښۀ کولو وعدې ورکړې دي خو د غريب حالت  ورځ په ورځ خرابيږي  او طبقاتي فرق ورځ په ورځ زياتيږي نو ځکه ويلې شو چې معاشي حالت هم د هغه سرمايه دارانه نظام په وجه خراب دے چې په مونږ باندې مسلط کړے شوے دے او په نړيواله سطح ورسره مونږ تړلې شوي يو نو تر څو چې  مونږ د سرمايه دارانه نظام له دغې لومې او جغ  نه نۀ يو خلاص شوي نو د اوړو د بوجۍ په دوه روپۍ ارزانولو سره زمونږ د غرېبو ورځ نۀ شي ښه کېدې.

او  تر څو چې د صوبې د نوم خبره ده نو واقعي چې  په اصل کښې دې صوبې ته د سرحد نوم ورکول بې انصافي وه ځکه  چې د سېنديانو اکثريت صوبې ته  د سېند، د بلوچيانو د اکثريت صوبې ته بلوچستان  او د پنجابيانو اکثريت صوبې ته پنجاب نوم ورکړے شو نو د پښتنو اکثريتي صوبې ته سرحد نوم ورکول سراسر زياتے ؤ په داسې حال کښې چې د نورو صوبو سرحدونه هم نورو هېوادونو سره نښتي دي يواځې د دې صوبې نه  بلکې د دې صوبې  له سرحد يعنې پولې نه اخوا او دېخوا خو يو قام اوسيږي، خو دې صوبې ته قصدً د سرحد نوم ورکول او د قام د پهچان او پېژندګلۍ نوم نۀ ورکول  په  اصل کښې د پښتنو غوندې ازادي خوښوونکي قام د پېزواني کولو او د دوي د تشخص چې پښتو ژبه ده د ختمولو  سازش ؤ خو دا د پښتو ژبې خپل کمال او  نرتوب دے چې ځان يې ختمېدو ته پرې نښود او د ډېرو سازشونو او مخالفتونو باوجود يې ځان تر اوسه د پښتنو په زړونو کښې ژوندے وساتلو.

نو د دې صوبې د حکومت د دې خبرې پوره پوره ملاتړ کوو چې بايد د پښتنو د اکثريت لرونکې صوبې نوم دې د پښتون قام د پهچان او پېژند ګلو په نوم کېښودل شي خو دا خبره ده چې يواځې د صوبې په نوم بدلولو سره مسائل نه شي اوارېدې.

کۀ څه هم ټول مسائل په خپل خپل ځاے ډېر مهم او اواري ته اړتيا لري خو يوه مهمه مسئله پښتو ژبې ته خپل حق او مقام ورکول او په دې صوبه کښې دا تعليمي ، دفتري، عدالتي او پارلېماني ژبه ګرځول دي او څنګه چې مورنۍ ژبه د يو قام د مور حېثيت لري دغه شان دغې مسئلې ته هم مونږ د ډېرو مسائلو مور وېلې شو او په حل کېدو سره يې ډېرې مسئلې اوارېدې او قام د ترقۍ په لور روانېدې شي او له خوشبختۍ نه د پښتون قام په نامه موجوده حکومت په داسې کال کښې د واک اختيار واګي ترلاسه کړل چې ملګرو ملتو په نړيواله سطح دا عيسوي کال د مورنۍ ژبو کال نومولے دے دا په داسې حال کښې دي چې د ملګرو ملتو په منشور کښې په دې خبره باندې تاکيد شوے دے چې بايد ماشوم ته دې تعليم په خپله مورنۍ ژبه ورکړے شي. ځکه چې دا د يو انسان فطرتي حق دے. خو مونږ ګورو چې د دې صوبې موجوده حکومت هم د نورو حکومتونو په شان په دې مسئله باندې ورو ورو ځان غلے کوي او نۀ يواځې په دې  حقله څه څرګنده خبره نه کوي بلکې  له بده مرغه او له اميدونو نه  په  لرې توګه د هغو کسانو له خولې د انګرېزۍ ژبې د  نړيوال اهميت خبرې اورو چې په پردو حکومتونو کښې به يې د خپلې  ژبې، د خپلې خاورې او د خپل اختيار خبرې کولې. حال دا چې انګريزي ژبې ته په دنيا کښې  بې له پاکستان او هندوستان نه چې د انګرېز استعمار له اثراتو نه لا نه دي ازاد شوي بل په يو هېواد کښې هم دومره اهميت نه ورکړلے کيږي او هسې هم که مونږ د نړۍ په هغو قامونو باندې يو نظر واچوو چې په اقتصادي توګه او د سائنس او ټېکنالوجۍ له نظره يې ترقي کړې ده او يا د ترقۍ په لور روان شوي دي  نو بنيادي وجه په مورنۍ ژبه د هغوي تعليم او هغه رسمي او  سرکاري ژبه ګرځول دي. چې غټ غټ مثالونه يې روس ، چين، جاپان ، فرانس وغېره او  ګاونډي اسلامي هېواد ايران دے چې اوس اوس يې د استعمار توک له غاړې نه غورزولے دے او هم  په خپلې فارسۍ ژبه کښې حتي يو پرامن اېټمي قوت جوړ شو او امريکې ته يې هيڅ علاج نه ورځي.  بلکې د غرب او اروپا په هغو هېوادنو کښې چې  خپله ژبه يې انګرېزي نه ده نۀ يواځې دا چې پکښې خپله ژبه رائج ده او انګرېزۍ ته څه اهميت نه ورکوي بلکې که عام خلق يې په خپله ژبه  کښې د انګرېزۍ ټکي استعمال کړي نو  هغه کس ته په ډېر نفرت سره ګوري او له دې حقيقت نه زمونږ هغه وطنوال چې په هغو هېوادونو کښې ژوند کوي ښۀ واقف دي.

 بې شکه چې د يوې خارجي ژبې په توګه بايد انګريزي هم د نورو ژبو په څنګ کښې زده کړې شي خو په ځان مسلط کولو کښې بې  له غلامۍ  او پرمختګ نۀ  کولو نه بغېر هيڅ په لاس نه شي راتلې

لکه ارواښاد حمزه بابا وائي:

                     اول خپله ژبه پس ته نورې ژبې                       بې بنياده عمارت خو سمون نه کا

  په هر حال د مورنۍ ژبې له حقيقت نه څوک هم انکار نۀ شي کولې. بلکې اسلام چې يو فطرتي دين دے تل د انسان د فطرت خيال ساتلے دے او له ټولو نه زيات يې په عملي توګه دا خبره ثابته کړې ده.  او نه يواځې اسلام بلکې يو لک څلوريشت زره انبياء کرامو چې د اسلام د تکامل لپاره  خداے پاک رالېږلي دي هم د خپلې مورنۍ ژبې  د ترويج او  تحفظ خيال ساتلے  دے  او دا ځکه چې خداے پاک  هر قام  ته پېغمبر د هغه قام په مورنۍ ژبه کښې لېږلے دے او هغو پېغمبرانو هم بيا د يوې لحظې لپاره هم د بلې ژبې چې که څه هم هغه د هغه وخت د ابر قدرتونو او سپر طاقتونو ژبې وې سهاره نه ده اخېستې لکه د مثال په توګه که مونږ د خاتم الانبياء حضرت محمد مصطفی (ص) چې د ټولو قامونو، ټولو ژبو بلکې حتي د ټولو عالمينو لپاره مبعوث کړے شوے دے ژوند پاڼه ولولو نو هغوي هم د اسلام په دغه فطرتي قانون باندې عمل کړے او د خلقو لارښوونه او تعليم ورکونه يې په مورنۍ ژبې عربۍ سره کړې ده  او ان تر دې چې د هغه وخت د قېصر او کسری سترو طاقتونو يعنې د روم او ايران  له ژبو څخه نه يواځې متاثر نه و بلکې د هغو هېوادونو باچايانو ته يې د اسلام دعوت هم د هغوي په ژبه نه بلکې په خپله مورنۍ ژبه عربۍ ورکړے دے او دغه شان د هغوي نه پس هم د اسلام او مسلمانانو مشرانو دغه روش جاري ساتلے ؤ چې له دې نه مونږ ته دا خبره لکه د نمر څرګنديږي چې اسلام هيڅ کله د مثبت قوميت او په مثبته توګه د خپلې ژبې مروج کولو مخالفت نه دے کړے. نو په يوه ټولنه کښې د مورنۍ ژبې رائجول د يو لک څلوريشت زره انبياؤ ائمه ؤ، صحابه ؤ او اولياؤ  سلام الله عليهم اجمعين د سنت ژوندي کول دي اومورنۍ ژبې ته اهميت نه ورکول او بله  ژبه په تېره بيا د ابر قدرتونو ژبه په ځان او قام مسلط کول  د يو لک څلوريشت زره انبياؤ ، ائمه ؤ ، صحابه ؤ او اولياؤ عليهم السلام د سنت مخالفت دے.

نو په داسې حال کښې چې انساني فطرت، او د اسلام په شمول ټول اسماني دينونه او موجوده انساني قوانين په مورنۍ ژبه باندې د تعليم او تعلم ملاتړ کوي او تاکيد پرې کوي نوولې مونږ ته په نورو نورو ژبو کښې په زور تعليم راکړې کيږي؟ او ولې د نورو نورو ژبو په تش په نامه اهميت او نړيوال کېدو باندې دوکه کولې شو؟

نو بس نن که څه هم د دې صوبې موجوده حکومت ته ډېر ازمائشونه مخې ته پراتۀ دي خو پښتو ژبه تعليمي ، دفتري ، عدالتي او پارليماني ژبه ګرځول يې ډېر مهم او غټ ازمائش دے او تر ټولو مهم او غټ ازمائش ورته ځکه وايو چې نور ازمائشونه د ټولو ګوندونوچې په نورو نورو  نعرو سره جوړ شوي دي مشترک ازمائشونه دي او هر ګوند چې د اقتدار واګي په لاس کښې ونيسي د نورو مشترکو مسائلو د حل کولو کوشش کولې او يا لږ تر لږه د نعرې په توګه يې استعمالولې شي  خو د پښتو ژبې رواجول د عوامي نېشنل پارټۍ لپاره غټ ازمائش بلکې د پښتو خبره ده ځکه چې دې ګوند د خپل جوړېدو له وخت نه نر ننه پورې يواځې د پښتو او پښتونولۍ خبره کړې ده او هم په دې نوم يې په مخلتفو دورو کښې له پښتنو نه ووټونه اخېستي دي نو اوس به ګورو چې په څومره خلوص او مينې سره ورته پښتنو عوامو راې او ووټ ورکړ ايا د دې ګوند مشران به هم د پښتنو بې شمېره مسائلو په اوارولو او خاصه توګه د پښتو ژبې د رائجولو مسئله چې  له ډېرې مودې راهسې د پښتنو ليکوالانو، اديبانو، دانشورانو،  پوهانو او عوامو مطالبه ده په حل کولو کښې له دومره مينې او خلوص نه کار واخلي؟

چې د دې پوښتنې ځواب به انشاء الله زمونږ د صوبې پښتانۀ مشران په عملي توګه ورکړي.

*****

                     

رپوټ

  

دکوزې پښتونخوا نوے حکومت دې پښتو تعليمي او دفتري ژبه کړي (يو ادبي رپوټ)

 

                 

 

عبدالهادي حېران

دا غوښتنه په بېلابېلو ښارونو کې د هغو غونډو او لاريون د وېناوالو او ګډونوالو لخوا وشوه چې د فرورۍ د ٢١ نېټې  په مناسبت د مورنيو ژبو نړيواله ورځ نمانځله.

په دې مناسبت يوه غونډه د پېښور ښار د وحدت پښتو ورځپاڼې په دفتر کښې وشوه. د غونډې مشري نامتو ليکوال او شاعر ښاغلي سليم راز کوله او کوربه يې د وحدت ورځپاڼې مشر پير سيد سفېد شاه همدرد ؤ. دې غونډې ته ښاغلي سليم راز، پير سفېد شاه همدرد،  اباسين يوسفزي، ډاکټر سهېل انشاء ،اورنګزېب خان او نورو وېناوالو وېناوې وکړې.

وېناوالو مورنۍ ژبه د يو بشري، قانوني او اصولي حق په توګه ياده کړه او وې ويل د نړۍ پرمختلليو قومونو د خپلو ژبو په وسيله خپل ملي هويت ژوندے ساتلے  او د پرمختګ سفر يې کړے دے. دوى وويل دا د هر ماشوم حق دے چې په خپله مورنۍ ژبه کښې زده کړې وکړي او دا د هر حکومت ذمه واري او دنده ده چې دا حق هر ماشوم ته ورکړي او د دې لپاره ورته حالات برابر کړي. دوى همدا شان وويل چې هر قوم حق لري چې د هغوي په سيمه کښې د هغوى ژبه د تعليم، دفتر، کار او روزګار ژبه وي چې له بده مرغه په خاصه توګه پښتانۀ، له خپل دې حق څخه بې برخې ساتل شوي دي.

وېناوالو په دې لړ کښې د دې صوبې د پخوانيو حکومتونو د پالېسيو غندنه وکړه او وې ويل چې اوس پښتنو يو ځل بيا عوامي نېشنل ګوند ته رائې ورکړې دي نو پکار دي چې دا ګوند په خپل حکومت کښې خپلې ژمنې او وعدې پوره کړي او د پښتنو د نورو ستونځو تر څنګ پښتو ژبې ته د دفتري او تعليمي مقام ورکولو لپاره کار وکړي او همدا غوښتنې د پښتوخوا په يو بل ښار مردان کښې هم د يو لاريون او غونډې د ګډونوالو لخوا وشوې. دغه لاريون چې اهتمام يې د ادبي دوستانو مرکه، پښتونخوا ملي عوامي ګوند او مزدور اتحاد تنظيم لخوا شوے ؤ، په سلګونو کسانو پکښې ګډون درلود. دوي له پاکستان چوک څخه تر ميزان چوک پورې لاريون وکړ او هلته يې يوه غونډه هم وکړه چې پکښې فېض الوهاب فېض، اکبر هوتي، پروېز خان او نورو وېناوالو له حکومت څخه د پښتو ژبې د حقونو غوښتنه وکړه.

په دواړو غونډو کښې له حکومت څخه دا غوښتنه هم وشوه چې د پاکستان د مرکزي ټيلي ويژن  پښتو خپرونې دې بېرته پېل کړي، د اباسين په نامه يو پښتو تلويزيوني چېنل چې په نورو ژبو کښې يې خپرونې پېل کړې دي، خو د پښتو چېنل په وړاندې يوه خاص ډله خنډونه پېدا کوي دغه ډله دې لرې کړې شي او دغه چېنل دې په سمدستي توګه فعال کړې شي.

اخوا د پاکستان په تر ټولو لوى ښار کراچۍ کښې، چېرته چې شاوخوا څلوېښت لکه پښتانۀ مېشت دي، د اتفاق پښتو ادبي ټولنې او جرس ادبي جرګې د مشرانو لخوا په دې مناسبت سره يوه غونډه جوړه کړې شوه چې پکې د پښتو ژبې په اهميت او وړتياو خبرې وشوې او همدارنګ پرېکړه وشوه چې د دې دواړو ادبي سنګرونو لخوا به په پښتو ژبه لوحې (سائن بورډونه ) جوړېږي او په پلورنځيو (دوکانونو) به لګول کېږي چې خلق د خپلې ژبې په اهميت پوه کړې شي.

په دې ټولو غونډو کښې وېناوالو په دې خبره زور راوړۀ چې د پښتو ژبې ودې او پرمختګ ته کار کول يو ملي او قامي مسئوليت دے؛ نو د سياسي ګوندونو، ادبي سنګرونو او مدني ټولنو په ګډون ټول خلق بايد دا مسئوليت احساس کړي او د دې مرام او مقصد لپاره يو داسې غورځنګ شروع شي چې حکومتي چارواکي يې د غوښتنو منلو ته مجبور شي. دوي په دې اړه د بنګله دېش د خلقو تحريک او قربانۍ ته اشاره وکړه او وې ويل چې پښتانۀ هم بايد وروستو پاتې نۀ شي او د خپل حق د ترلاسه کولو لپاره ملا وتړي.

بنګله دېش چې پخوا د پاکستان يوه برخه وه خو په ١٩٧١‌عيسوي کال کښې ترې دغه برخه جدا شوه او يو خپلواک هېواد پکښې جوړ شو، د تحريک رده پکښې په ١٩٥٢ء کښې هغه مهال کېښودل شوه چې د پاکستان  د هغه وخت مرکزي حکومت د بنګال په خلقو اردو ژبه په زور وروتپله او خلقو يې پر خلاف مقاومت او مبارزه پېل کړه. د فرورۍ په يويشتمه نېټه د بنګال په زرګونو زده کوونکو او خلقو په دې لړ کښې يوه مظاهره کوله چې پوليسو پرې ډزې وکړې او يو شمېر زده کوونکي پکې ووژل شول. دغه کار د دوي مبارزې ته نور نور هم قوت او توان ورکړو او بالاخره بنګاليانو خپل حق وګاټۀ. څو کاله وړاندې ملګرو ملتو دغه ورځ د بنګالي زده کوونکو په ياد کښې او د هغوى قربانۍ ته د درناوي بخښلو په توګه د مورنۍ ژبې ورځ وټاکله.

ملګرو ملتونو روان کال (٢٠٠٨ء) هم د مورنيو ژبو د کال په توګه ټاکلے دے. د پېښور په غونډه کښې ډاکټر سهېل انشاء په ټولو پښتنو غږ وکړ چې دا کال دې د خپلې ژبې پښتو په توګه ولمانځي او ددې لپاره دې يوه پراخه مبارزه پېل کړي.